Vorstjarnan, Alþýðufélagið og Samstöðin

Rannsóknarskjal, uppfært 15. júní 2026. Þrjú félög á einu heimilisfangi og opinbera féð sem rann þeirra á milli

Efnisyfirlit

1. Yfirlit
2. Þrjú félög, eitt heimilisfang
3. Fjármögnunarvélin
4. Ársreikningar Samstöðvarinnar
5. Úrskurður Fyrirtækjaskrár (6. maí 2026)
6. Lögmæti funda: engin úrskurðarnefnd, heldur dómstólar
7. Tímalína deilunnar
8. Lykilfólk og fylkingar
9. Niðurstaða og opnar spurningar
10. Frumheimildir til niðurhals

−50,3 m.kr.

Tap Samstöðvarinnar 2024

−83,3 m.kr.

Eigið fé Samstöðvarinnar í árslok 2024

59,2 m.kr.

Skuldir við tengda aðila 2024

Ársreikn. Vorstjörnunnar hjá fyrirtækjaskrá

  Rauði þráðurinn: aðgangur er ekki umboð. Lögmætt vald í félagi kemur frá réttu kjöri á lögmætum fundi, ekki frá skráningu, prókúru eða aðgangi að reikningi. Þrjú atvik í málinu sýna hvað gerist þegar þessu er ruglað saman:
  Guðmundur Auðunsson millifærði 3 m.kr. af reikningi kosningastjórnar eftir að hafa misst umboð sitt í kjöri (aðgangur án umboðs).
Védís Guðjónsdóttir boðaði aðalfund ein, þótt fjölskipuð stjórn verði að gera það sameiginlega (vald umfram umboð).
Skráð stjórn í fyrirtækjaskrá inniheldur enn látinn mann (skráning sem fylgir ekki raunveruleikanum).

  Fyrirtækjaskrá staðfesti regluna 6. maí 2026: aðalfundurinn var ólögmætur og nýja stjórnin fær ekki skráningu.

1. Yfirlit

Á Bolholti 6 í Reykjavík eru skráð þrjú félög sem öll tengdust Sósíalistaflokki Íslands: Vorstjarnan, félagasamtök, Alþýðufélagið og Samstöðin ehf. Þau tvö fyrrnefndu eru almenn félagasamtök sem skila ekki ársreikningi til Fyrirtækjaskrár; aðeins Samstöðin ehf. gerir það. Fram að aðalfundi flokksins 24.–25. maí 2025 runnu nær allar tekjur flokksins í gegnum þessi þrjú hliðarfélög: ríkisstyrkurinn (helmingur til Vorstjörnunnar, afgangurinn til Alþýðufélagsins), allt framlag Reykjavíkurborgar, hluti félagsgjalda og hluti launa kjörinna fulltrúa, og þaðan til reksturs fjölmiðilsins Samstöðvarinnar.

Eftir aðalfund Sósíalistaflokksins 24.–25. maí 2025, þar sem ný forysta tók við af Gunnari Smára Egilssyni, stöðvaði flokkurinn fjárstreymið og tengsl hans við félögin rofnuðu, en fyrri forysta hélt yfirráðum yfir Vorstjörnunni og Samstöðvarinni. Um það hefur staðið hörð deila síðan. Hinn 6. maí 2026 ákvarðaði Fyrirtækjaskrá að aðalfundur Vorstjörnunnar 30. júní 2025 hefði verið ólögmætur og hafnaði skráningu nýrrar stjórnar, sem gerir þá stjórn umboðslausa. Þetta skjal tekur saman skráningar, fjárhag og atburðarás, með áherslu á tölur úr opinberum heimildum.

2. Þrjú félög, eitt heimilisfang

Félag	Kennitala	Form	Stofnað	Ársreikn. í skrá
Vorstjarnan, félagasamtök	490421-1060	Almenn félagasamtök	8. mars 2021	Engir
Alþýðufélagið	550891-1669	Almenn félagasamtök (innkaupafélag)	15. ágúst 1991	Engir
Samstöðin ehf.	580822-1690	Einkahlutafélag	2. júní 2022	2022, 2023, 2024

  Gegnsæi: Almenn félagasamtök bera ekki skyldu til að skila ársreikningi til fyrirtækjaskrár. Vorstjarnan og Alþýðufélagið hafa því aldrei birt opinberan ársreikning, þrátt fyrir að taka við opinberu fé. Þetta þýðir ekki að ársreikningar séu ekki gerðir (þeir kunna að vera lagðir fram á aðalfundi félaganna), heldur að þeir eru hvergi aðgengilegir í opinberri Ársreikningaskrá. Eina félagið sem birtir tölur opinberlega er Samstöðin ehf. Til að lesa heildarstöðuna þarf því að samlesa ársreikning Samstöðvarinnar við það sem fram kemur í fréttum og fundargögnum um félagasamtökin tvö.

Heimildir: Fyrirtækjaskrá Skattsins (skatturinn.is), Þjóðskrá. Öll félögin skráð að Bolholti 6, 105 Reykjavík.

3. Fjármögnunarvélin

3.1 Leiðin sem opinbera féð fer

Sósíalistaflokkurinn fær opinberan stuðning sem ræðst af atkvæðahlutfalli í kosningum. Samkvæmt umfjöllun Heimildarinnar og lýsingu á vef Vorstjörnunnar sjálfrar hefur féð runnið eftirfarandi leið:

Ríki Um helmingur ríkisstyrks flokksins (u.þ.b. 11–12 m.kr. á ári) hefur runnið til Vorstjörnunnar / Alþýðufélagsins.
Borg Allt framlag Reykjavíkurborgar til flokksins (um 2 m.kr. á ári) hefur runnið til Vorstjörnunnar.
Félagsgjöld Hluti félagsgjalda flokksmanna hefur einnig runnið til félaganna.
Borgarfulltrúar Hluti launa kjörinna fulltrúa flokksins hefur runnið til Vorstjörnunnar. Trausti Breiðfjörð Magnússon lýsti því síðar að hafa greitt um 3 m.kr. af fulltrúalaunum yfir kjörtímabilið og taldi sig „blekktan" til þess.
Áfram til Samstöðvarinnar Frá félagasamtökunum rann fé til reksturs fjölmiðilsins Samstöðvarinnar, m.a. í formi 15,5 m.kr. vaxtalauss láns sem greint var frá að Sósíalistar hefðu veitt Samstöðinni.

  Tilfærsla júní 2025: Heimildin greindi frá því að Guðmundur Auðunsson, fráfarandi gjaldkeri kosningastjórnar, hefði í byrjun júní 2025 millifært 3 milljónir króna af reikningi kosningastjórnar yfir á reikning Vorstjörnunnar, 1 milljón króna á dag í þrjá daga (hámark daglegrar úttektar), eftir að hafa ekki náð endurkjöri á aðalfundinum. Þegar félagsfundur hafnar framboði til stjórnar fellur umboð viðkomandi niður þegar í stað, nema samþykktir kveði á um annað, sem þær gera ekki. Áframhaldandi tæknilegur aðgangur að reikningi veitir þá enga heimild til að ráðstafa fé félagsins. Þar sem það tekur tíma að skrá nýja stjórn í fyrirtækjaskrá og uppfæra bankaheimildir reiðir ferlið sig á sjálfstjórn og siðferði þess sem heldur prókúru; millifærslan var því óheimil, ekki aðeins að mati nýrrar framkvæmdastjórnar.

Heimildir: Heimildin (m.a. „Engin lög setja skorður á framlög", mars 2025; „Segja fráfarandi stjórnarmann hafa dregið sér 3 milljónir", 30. júní 2025), vorstjarnan.is.

3.2 Eftirlit Ríkisendurskoðunar

Ríkisendurskoðun hefur eftirlit með ríkisstyrk stjórnmálasamtaka, en ekki með sjálfstæðum félagasamtökum sem féð er fært yfir á. Þegar opinber stuðningur við flokk er færður til almennra félagasamtaka með eigin kennitölu fellur hann því utan beins eftirlits. Ríkisendurskoðandi hefur bent á að tímabært sé að endurskoða lög nr. 162/2006 um starfsemi stjórnmálasamtaka.

Heimild: Heimildin, mars 2025 (umfjöllun um framlög til Vorstjörnunnar).

3.3 Krónurnar raktar: bankayfirlit Vorstjörnunnar 2023

Rannsóknin fékk aðgang að bankayfirlitum Vorstjörnunnar fyrir árið 2023, af fjórum reikningum hjá Landsbankanum, samtals 240 færslur, auk frumreikninga (PDF) sem skýra einstaka liði. Þau staðfesta leiðina sem féð fór og sýna nákvæmlega hvert það rann. Hér eru einstaklingar ekki nafngreindir, aðeins hlutverk og fjárhæðir. Innri millifærslur milli reikninga félagsins (51 færsla) eru teknar út svo aðeins ytra flæði standi eftir.

Framlög inn árið 2023

Uppspretta	kr.
Sósíalistaflokkur Íslands	13.960.446
Tveir kjörnir fulltrúar flokksins (100 þ.kr. á mánuði hvor)	2.400.000
Smærri framlög félaga	224.798
Samtals framlög	16.585.244

Auk þess 0,78 m.kr. í bankavexti, sem teljast ekki til framlaga.

Hvert féð rann

Útgjaldaliður	kr.	%
Húsaleiga til eins fasteignafélags (brúttó)	10.250.400	53,6%
Endurkræf trygging (sama fasteignafélag)	1.814.325	9,5%
Greiðslur til tengdra leigjendasamtaka (m.a. lögfræðiþjónusta)	4.200.000	22,0%
Smíði og byggingarefni á leigða húsnæðinu	1.344.982	7,0%
Þrif og umsjón húsnæðis	333.775	1,7%
Tækni, net og fjarskipti	255.356	1,3%
Endurskoðandi og bókhald	251.865	1,3%
Endurgreiðslur til félaga	231.898	1,2%
Fjármagnstekjuskattur	171.646	0,9%
Flutningar og sendibílar	132.429	0,7%
Veitur og orka	56.584	0,3%
Annað	79.698	0,4%
Samtals ytri gjöld	19.122.958	100%

  Gegnumstreymið: um 70% af framlögum fóru til eins fasteignafélags. Samtals fóru 12,1 m.kr. (brúttó) til fasteignafélagsins, eða um 73% af framlögum ársins (16,6 m.kr.). Þar af voru um 10,3 m.kr. húsaleiga (um 60% framlaga) og 1,8 m.kr. endurkræf trygging (um 11%). Félag sem ætlað er að styrkja grasrótina breytti þannig nær öllum tekjum sínum í leigu og tryggingu á einu húsnæði.

  Tryggingin kemur heim og saman við bækur fasteignafélagsins. Frumreikningur staðfestir að 1.814.325 kr. af greiðslunum voru endurkræf trygging, ekki leiga, og fasteignafélagið færir nákvæmlega þá fjárhæð sem skuld („aðrar skammtímaskuldir") í efnahag sínum 2023. Leigan sjálf, nettó um 9,8 m.kr. eftir endurgreiðslu, samsvarar bókuðum tekjum fasteignafélagsins (9,85 m.kr.), sem bendir til þess að Vorstjarnan hafi verið nær eini leigjandi þess.

Framkvæmt fyrir aðra Um 1,3 m.kr. fóru í smíði og byggingarefni til að bæta húsnæði sem félagið leigir og er eign annars aðila.
Greitt fyrir lögfræðiþjónustu Greiðslur til tengdra leigjendasamtaka (4,2 m.kr.) voru meðal annars fyrir rammasamning um lögfræðiþjónustu, samkvæmt frumreikningi, ekki einungis óskilyrtir styrkir.
Bókhald er til Endurskoðandi fékk greitt (0,25 m.kr.), sem staðfestir að ársreikningar eru gerðir, þótt þeim sé ekki skilað til Fyrirtækjaskrár.
Halli Gjöld ársins (19,1 m.kr.) voru hærri en tekjur með vöxtum (17,4 m.kr.). Gengið var á inneignir um 1,3 m.kr.

Fasteignafélagið sem fékk leiguna er sjálfstætt einkahlutafélag, skráð árið 2009, tólf árum á undan Vorstjörnunni, með annað heimilisfang og 57 m.kr. eigið fé, og skilar ársreikningi árlega. Eignarhald þess verður ekki staðfest með gjaldfrjálsum heimildum, þar sem félagið skilar ársreikningi sem örfélag, en það reikningsform nafngreinir ekki hluthafa. Engar opinberar heimildir benda til tengsla þess við flokkinn.

🟢 Gögn: bankayfirlit Vorstjörnunnar 2023 (4 reikningar, 240 færslur, Landsbankinn), frumreikningar (PDF) og ársreikningar fasteignafélagsins 2022–2024 (Ársreikningaskrá Skattsins). Einstaklingar eru ópersónugreindir og einungis samandregnar fjárhæðir birtar.

3.4 Leigusamningurinn og árin 2021, 2022 og 2024

Heildstæð bankayfirlit liggja aðeins fyrir vegna ársins 2023. Fyrir hin árin eru varðveittir stakir frumreikningar og leigusamningsgögn, sem gefa þó nokkrar fastar tölur, og þá má lesa saman við opinbera ársreikninga fasteignafélagsins og Samstöðvarinnar.

Ár	Hvað liggur fyrir	Lykiltölur
2021	Engin fjárhagsgögn (hvorki bankayfirlit né reikningar)	Vorstjarnan stofnuð 8. mars; póstkassi félagsins geymir aðeins ófjárhagsleg bréf þetta ár
2022	Einn frumreikningur (vefhýsing vorstjarnan.is)	Fasteignafélagið með 7,73 m.kr. tekjur; Samstöðin stofnuð í júní, tap 2,96 m.kr.
2023	Fjögur bankayfirlit + frumreikningar	Sjá kafla 3.3; leiga til fasteignafélags um 10,3 m.kr.
2024	Einn frumreikningur (húsaleiga, janúar)	Mánaðarleiga 867.729 kr.; fasteignafélagið með 10,86 m.kr. tekjur; tap Samstöðvarinnar 50,3 m.kr.

  Vorstjarnan varð formlegur leigjandi fyrst árið 2023, ekki 2021. Leigusamningurinn um Bolholt 6 er dagsettur 28. ágúst 2020, áður en Vorstjarnan var stofnuð. Með viðauka í júní 2023 var Vorstjarnan fyrst skráð sem leigjandi og fasteignafélagið sem leigusali, og geymslurými bætt við hið leigða. Viðaukinn heimilar einnig tryggingu sem nemur þriggja mánaða leigu í stað bankaábyrgðar, sem skýrir 1,8 m.kr. trygginguna sem greidd var sama ár. Fyrir árið 2021 finnast engin fjárhagsgögn félagsins; allt bendir til þess að fjárstreymið um Vorstjörnuna hafi fyrst farið af stað þegar félagið var formlega gert að leigjanda árið 2023.

  Leigan vex ár frá ári og fylgir fasteignafélaginu. Tekjur fasteignafélagsins voru 7,73 m.kr. (2022), 9,85 m.kr. (2023) og 10,86 m.kr. (2024). Þessar tölur fylgja nær alfarið leigugreiðslum Vorstjörnunnar, sem styður það að félagið hafi verið nær eini leigjandi fasteignafélagsins. Frumreikningur fyrir janúar 2024 sýnir fasta mánaðarleigu upp á 867.729 kr. fyrir rými að Bolholti 6.

🟢 Gögn: frumreikningar og leigusamningsviðauki úr bókhaldi Vorstjörnunnar, ársreikningar fasteignafélagsins 2022–2024 og Samstöðvarinnar ehf. 2022–2024 (Ársreikningaskrá Skattsins), og póstkassi félagsins (Google Takeout). Einstaklingar eru ópersónugreindir.

4. Ársreikningar Samstöðvarinnar

4.1 Rekstur og efnahagur 2022–2024

Ár	Rekstrartekjur	Tap ársins	Eigið fé (árslok)	Skuldir v. tengda aðila	Handbært fé
2022	0	−2,96 m.kr.	−2,46 m.kr.	0	1,16 m.kr.
2023	11,19 m.kr.	−24,03 m.kr.	−26,49 m.kr.	31,77 m.kr.	5,45 m.kr.
2024	14,15 m.kr.	−50,30 m.kr.	−83,29 m.kr.	59,21 m.kr.	0,48 m.kr.

  Tæknilega gjaldþrota staða: Í árslok 2024 voru eignir Samstöðvarinnar 3,47 m.kr. en skuldir 86,76 m.kr. Eigið fé var neikvætt um 83,3 m.kr. og handbært fé komið niður í 477 þ.kr. Rekstrargjöld ársins (64,2 m.kr.) voru meira en fjórföld tekna ársins (14,2 m.kr.). Uppsafnað tap þriggja ára nemur 77,3 m.kr. Ef aðeins er horft á ársreikning Samstöðvarinnar er félagið gjaldþrota.

4.2 Skuldir við tengda aðila

Reksturinn er borinn uppi af skuldum við tengda aðila, sem uxu úr engu (2022) í 31,8 m.kr. (2023) og 59,2 m.kr. (2024). Í ársreikningi 2024 bætast við 24,5 m.kr. í aðrar langtímaskuldir. Þessar skuldir endurspegla fjárstreymið frá tengdum félögum, m.a. því opinbera fé sem rann um Vorstjörnuna og Alþýðufélagið. Sósíalistaflokkurinn á að auki útistandandi skammtímakröfur á fjölmiðilinn sem bókari flokksins hefur lagt til að verði afskrifaðar hægt og rólega.

Heimild: Ársreikningar Samstöðvarinnar ehf. 2022, 2023 og 2024 (Ársreikningaskrá Skattsins, skatturinn.is). Tölur í m.kr. námundaðar.

5. Úrskurður Fyrirtækjaskrár (6. maí 2026)

Hinn 4. júlí 2025 sendi Daníel Isebarn Ágústsson lögmaður, f.h. Sigrúnar Unnsteinsdóttur, stjórnarmanns Vorstjörnunnar, formleg andmæli til Fyrirtækjaskrár Skattsins gegn skráningu nýrrar stjórnar sem kjörin hafði verið á aðalfundi 30. júní 2025. Eftir andsvör beggja fylkinga ákvarðaði Fyrirtækjaskrá í málinu 6. maí 2026 (mál nr. 2025070411) að aðalfundurinn hefði verið ólögmætur og hafnaði skráningu nýju stjórnarinnar.

  Niðurstaða úrskurðarins: Aðalfundur Vorstjörnunnar 30. júní 2025 var ólögmætur og skráningu nýrrar stjórnar (tilkynnt 14. júlí 2025) var hafnað. Stjórnin sem kjörin var á þeim fundi fær því ekki skráningu og er umboðslaus; fyrri stjórn stendur óhögguð að lögum þar til lögmætur aðalfundur er haldinn. Úrskurðurinn staðfestir að Sigrún sagði af sér sem gjaldkeri 1. júní 2022 en ekki sem stjórnarmaður, og að Sara Stef. Hildardóttir er gjaldkeri félagsins en ekki stjórnarmaður.

  Staða í fyrirtækjaskrá (flett upp 14. júní 2026): Félagið er enn skráð sem „Vorstjarnan, félagasamtök" (N1) að Bolholti 6, stofndagur 8. mars 2021, með Védísi Guðjónsdóttur sem stjórnarformann. Skráð stjórn (undir „raunverulegir eigendur, stjórn skráð sem eigandi") er enn stofnstjórnin frá 2021:
  Viggó Karl Jóhannsson (LÉST, látinn), enn skráður í stjórn,
Védís Guðjónsdóttir (stjórnarformaður),
Sigrún E. Unnsteinsdóttir.

  Stjórnin sem kjörin var 2025 (Sara Stef. o.fl.) var aldrei skráð í fyrirtækjaskrá, í samræmi við að sá aðalfundur er ógildur. Að látinn maður standi enn í skráðri stjórn undirstrikar að lögmætur aðalfundur hefur ekki verið haldinn til að endurnýja stjórnina. Skráð gögn félagsins eru aðeins tvö: stofngögn (31.3.2021) og tilkynning (2.6.2025). Staðfest með skjáskoti af fyrirtækjaskrá.

Úrskurðurinn vekur óleystar spurningar: hver fer með lögmætt umboð fyrir Vorstjörnuna nú, hvernig skuli boða til nýs lögmæts aðalfundar, og hver beri ábyrgð á rekstri og fjárreiðum félagsins á tímabilinu sem stjórnin starfaði án lögmætrar skráningar. Fyrir liggur að sjóðir félagsins eru sagðir tómir og að kennitala, merki og nafn hafi takmarkað verðmæti, á meðan færslusaga félagsins (bankayfirlit aftur í tímann) hefur rannsóknargildi fyrir uppgjör málsins. Tónn tilkynningarinnar, boðuð tæming húsnæðis og þakkir fyrir samfylgdina, bendir sterklega til þess að til hafi staðið að slíta félaginu, sem er álitamál á meðan stjórnin er umboðslaus.

  Rök úrskurðarins: Stjórn Vorstjörnunnar er fjölskipuð (þrír menn skv. 5. gr. samþykkta; tveir lifandi skráðir, Védís og Sigrún, auk hins látna Viggós Karls). Védís, formaður, boðaði aðalfundinn ein. Fyrirtækjaskrá vísaði til þeirrar meginreglu félagaréttar, sem m.a. birtist í 1. mgr. 62. gr. laga nr. 138/1994 um einkahlutafélög og 1. mgr. 87. gr. laga nr. 2/1995 um hlutafélög, að stjórn félags sem heild boði til fundar, ekki einstakur stjórnarmaður. Þar sem samþykktir félagsins veita formanni ekki slíka heimild var boðunin ólögmæt, fundurinn því ólögmætur og ákvarðanir hans ógildar. Tómlætis- og grandleysisvörn nýju stjórnarinnar var hafnað (sbr. einnig Hrd. 714/2012).

⬇ Sækja frumheimild: Ákvörðun Fyrirtækjaskrár (PDF, 7 bls.)

Heimild: Ákvörðun Fyrirtækjaskrár Skattsins í máli nr. 2025070411, dags. 6. maí 2026, f.h. ríkisskattstjóra (Auður H. Guðmundsdóttir og Matthildur Magnúsdóttir). Frumrit ákvörðunarinnar fékkst frá málsaðila.

6. Lögmæti funda: hvert fer ágreiningurinn?

Meginreglan um almenn félagasamtök er félagafrelsi og sjálfstjórn. Samtökin setja sér sjálf samþykktir (lög félagsins) og fara eftir þeim. Ríkið hefur ekki efnislegt boðvald yfir innra starfi þeirra, og engin sérstök úrskurðarnefnd er til sem dæmir um lögmæti funda í slíkum félögum. Fyrirtækjaskrá skráir stjórn samkvæmt tilkynningum og fylgigögnum (fundargerð, samþykktum), en kveður ekki efnislega á um deilur milli félagsmanna.

Þrjú þrep þegar vafi kemur upp

Fyrirtækjaskrá (ríkisskattstjóri). Félagsmaður sendir andmæli eða kvörtun gegn skráningu, eins og Sigrún gerði. Fyrirtækjaskrá metur hvort skráningarskilyrði laga nr. 17/2003 séu uppfyllt og tekur ákvörðun.
Atvinnuvegaráðuneytið. Ákvörðun Fyrirtækjaskrár er kæranleg til ráðuneytisins skv. 26. gr. stjórnsýslulaga nr. 37/1993, innan þriggja mánaða. Þetta kemur fram í kæruleiðbeiningum úrskurðarins sjálfs.
Dómstólar. Að lokum má bera úrlausn stjórnvalda undir dómstóla. Sá sem vill getur einnig farið beint fyrir dómstóla og krafist ógildingar aðalfundar, eins og gert var í MÍR-málinu hér að neðan.

  Engin sérstök úrskurðarnefnd fjallar um lögmæti funda í almennum félagasamtökum; kæruleiðin liggur til ráðuneytis og svo dómstóla. Úrskurðurinn tók fram að „ekki hafa verið sett sérstök lög um almenn félagasamtök hér á landi", svo réttarstaðan ræðst af samþykktum félagsins og meginreglum félagaréttar.

Öll lög og heimildir sem vitnað er í í úrskurðinum

Heimild	Hvað
Lög nr. 17/2003 um fyrirtækjaskrá	3., 4. (6. tl.) og 7. gr.: hvað skuli skrá og tilkynningarskylda; grundvöllur skráningar
Stjórnsýslulög nr. 37/1993	22. gr. (rökstuðningur), 26. gr. (kæruheimild til ráðuneytis); aðild málsaðila
Lög nr. 138/1994 um einkahlutafélög	1. mgr. 62. gr.: félagsstjórn boðar fund (til hliðsjónar)
Lög nr. 2/1995 um hlutafélög	1. mgr. 87. gr.: félagsstjórn boðar fund (til hliðsjónar)
Lög nr. 42/1903 (firmalög)	Dæmi um sett lög sem gilda um þætti almennra félaga og víkja ekki fyrir samþykktum
Samþykktir Vorstjörnunnar (8. mars 2021)	5. gr. (þriggja manna fjölskipuð stjórn) og 6. gr. (aðalfund halda eigi síðar en 1. nóv., boða með minnst 2 vikna fyrirvara)
Óskráðar meginreglur félagaréttar	Stjórn sem heild boðar fund; fjölskipuð stjórn verður ekki einráð af einum
Hrd. nr. 714/2012	Dómafordæmi: lausatök við fundarboð ógilda stjórnarkjör; tómlæti og grandleysi bjarga ekki ólögmæti

Heimild: Ákvörðun Fyrirtækjaskrár í máli nr. 2025070411 (6. maí 2026). Athugið: 10. gr. c laga nr. 17/2003 (málshöfðun fyrir dómstólum innan 3 mánaða) á við ákvarðanir um dagsektir/stjórnvaldssektir skv. 10. gr. a/b; almenn skráningarákvörðun sem þessi er hins vegar kæranleg til ráðuneytis skv. 26. gr. stjórnsýslulaga.

6.1 Sambærilegt fordæmi: MÍR-málið

MÍR (Menningartengsl Íslands og Rússlands), stofnað 1950 með Halldór Laxness sem fyrsta forseta, lenti í nær sams konar deilu sem leyst var fyrir dómstólum. Þrír félagsmenn stefndu félaginu og kröfðust ógildingar á ákvörðunum aðalfundar 26. júní 2022.

  Kjarni beggja mála er sá sami: lögmæti fundarboðunar. Í MÍR-málinu hélt sá sem taldi sig formann því fram að nóg væri að „hengja miða í glugga um hásumar" án dagskrár, án þess að láta félagsmenn á póstlista vita, og taka svo ákvörðun um að leggja niður rúmlega 70 ára gamalt félag. Í Vorstjörnu-málinu sneru andmæli Sigrúnar einnig að ólögmætri fundarboðun.

Niðurstaða (mál nr. E-2174/2023, dómari Ingiríður Lúðvíksdóttir, 20. mars 2024): Héraðsdómur Reykjavíkur ógilti þrjár ákvarðanir aðalfundar MÍR 2022:

Ógilt kjör stjórnar félagsins,
Ógilt sala á félagshúsnæðinu að Hverfisgötu 105 (metið á 180 m.kr.),
Ógilt stofnun „Menningarsjóðs MÍR" með söluandvirðinu sem stofnfé.

Lærdómurinn fyrir Vorstjörnu er skýr: sami galli, ólögmæt fundarboðun, ógildir fundinn, hvort sem á hann reynir hjá Fyrirtækjaskrá (eins og hjá Vorstjörnu) eða fyrir dómstólum (eins og hjá MÍR). Athygli vekur að Sósíalistaflokkurinn leigir nú aðstöðu af MÍR við Hverfisgötu.

  Lagagrundvöllur dómsins, og hvaða lög er vitnað í: Dómurinn tók fram að engin sérstök lög gildi um almenn félög: „Hér á landi hafa ekki verið sett sérstök lög um starfsemi slíkra félaga ... Þegar leysa þarf úr ágreiningi sem kemur upp innan slíkra félaga ber að leita svara í samþykktum félagsins og ólögfestum meginreglum." Úrlausnin byggði því á:
  Samþykktum MÍR (lögum félagsins sjálfs, frá mars 2016), einkum 4., 5. og 6. gr. um boðun aðalfundar, fyrirvara (a.m.k. 3 vikur) og atkvæðisrétt.
Ólögfestri jafnræðisreglu félagaréttar, að allir félagsmenn eigi kost á að vita af fundi, sem var ráðandi forsenda ógildingarinnar.

  Einu settu lögin (númeruð lög Alþingis) sem vísað er til eru réttarfarsleg: lög nr. 91/1991 um meðferð einkamála (129. og 130. gr., um málskostnað) og lög nr. 50/1988 um virðisaukaskatt (vegna VSK við ákvörðun málskostnaðar). Efnisniðurstaðan hvílir ekki á neinu settu lagaákvæði, heldur á samþykktum félagsins og óskráðum meginreglum.

Heimildir: Dómur Héraðsdóms Reykjavíkur í máli nr. E-2174/2023 (island.is/domar); Morgunblaðið, „Háar fjárhæðir undir í MÍR-málinu" (27.1.2024) og „Stjórn stígi tafarlaust til hliðar" (23.4.2024). Staðfest með skjáskotum 14. júní 2026.

7. Tímalína deilunnar

15. ágúst 1991
Alþýðufélagið stofnað (kt. 550891-1669).
8. mars 2021
Vorstjarnan, félagasamtök, skráð (kt. 490421-1060), Bolholti 6.
2. júní 2022
Samstöðin ehf. stofnuð sem sérstakt einkahlutafélag um fjölmiðilinn (kt. 580822-1690).
2023
Greint frá 15,5 m.kr. vaxtalausu láni Sósíalista til Samstöðvarinnar. Tap Samstöðvarinnar 24 m.kr.
Sept. 2024
Trausti Breiðfjörð Magnússon segir af sér sem borgarfulltrúi; lýsir síðar þrýstingi og greiðslum til Vorstjörnunnar.
24.–25. maí 2025
Aðalfundur Sósíalistaflokksins. Listi Karls Héðins Kristjánssonar sigrar sitjandi forystu Gunnars Smára. Sanna Magdalena Mörtudóttir kjörin pólitískur leiðtogi.
26. maí 2025
Sanna segir sig frá trúnaðarstörfum innan flokksins.
3. júní 2025
Vefsíða og félagatal Vorstjörnunnar tekið yfir í gegnum Google-aðgang flokksins, að sögn fráfarandi stjórnar.
Byrjun júní 2025
Guðmundur Auðunsson millifærir 3 m.kr. af reikningi kosningastjórnar til Vorstjörnunnar.
30. júní 2025
Umdeildur aðalfundur Vorstjörnunnar haldinn, boðaður af Védísi formanni einni; ný stjórn kjörin. Sigrún Unnsteinsdóttir sendir (gegnum lögmann, 4. júlí) andmæli til Fyrirtækjaskrár um lögmæti fundarboðunar.
30. júní 2025
Deilan harðnar; krafa um lögbann á boðaðan fund. Gunnar Smári varar við að Samstöðin þurfi mögulega að loka missi hún aðstöðuna.
21. ágúst 2025
Sósíalistaflokkurinn fluttur úr Bolholti 6; leigir nú aðstöðu af MÍR við Hverfisgötu.
Okt. 2025
Ársreikningur Samstöðvarinnar 2024 birtur: 50 m.kr. tap, eigið fé −83 m.kr.
6. maí 2026
Fyrirtækjaskrá (mál nr. 2025070411) ákvarðar að aðalfundur Vorstjörnunnar 30. júní 2025 hafi verið ólögmætur og hafnar skráningu nýrrar stjórnar. Stjórn 2025 umboðslaus; húsnæði að Bolholti 6 tæmt.

Heimildir: Vísir, Heimildin, mbl.is, RÚV (2025); ársreikningar Samstöðvarinnar; tölvupóstur Vorstjörnunnar (2026).

8. Lykilfólk og fylkingar

Nafn	Hlutverk	Fylking
Gunnar Smári Egilsson	Stofnandi flokksins, ritstjóri Samstöðvarinnar, tengdur Alþýðufélaginu	Fyrri forysta
Sanna Magdalena Mörtudóttir	Borgarfulltrúi, kjörin pólitískur leiðtogi maí 2025, síðar oddviti Vinstrisins	Fyrri forysta / Vinstrið
Védís Guðjónsdóttir	Stjórnarformaður Vorstjörnunnar (skráð í fyrirtækjaskrá frá 2021)	Fyrri forysta
Sara Stef. Hildardóttir	Gjaldkeri Vorstjörnunnar; undirritaði sem „fráfarandi" en situr enn að lögum	Fyrri forysta
Guðmundur Auðunsson	Fráfarandi gjaldkeri kosningastjórnar	Fyrri forysta
Sigrún Unnsteinsdóttir	Stjórnarkona Vorstjörnunnar (skráð í fyrirtækjaskrá); sendi andmæli til Fyrirtækjaskrár	Ný forysta
Karl Héðinn Kristjánsson	Leiddi sigurlista á aðalfundi flokksins maí 2025	Ný forysta
Sæþór Benjamín Randalsson	Formaður framkvæmdastjórnar frá maí 2025	Ný forysta

  Kjarni deilunnar: Ný forysta flokksins (kjörin maí 2025) stöðvaði fjárstreymi til Vorstjörnunnar, en fyrri forysta hélt yfirráðum yfir félaginu og fjölmiðlinum. Úrskurður Fyrirtækjaskrár 2026 ógilti stjórn Vorstjörnunnar sem fyrri forysta hafði kjörið. Ásakanir um fjárreiður koma úr ólíkum áttum; hér er getið heimildar fyrir hverri þeirra fremur en að þær séu fullyrtar sem staðreyndir.

9. Niðurstaða og opnar spurningar

1. Opinbert fé utan eftirlits

Nær allar tekjur flokksins, ríkisstyrkurinn, allt borgarframlag, hluti félagsgjalda og hluti fulltrúalauna, runnu í gegnum almenn félagasamtök sem skila engum ársreikningi til fyrirtækjaskrár og falla utan beins eftirlits Ríkisendurskoðunar.

2. Fjölmiðill rekinn á tengdum skuldum

Samstöðin ehf. tapaði 77 m.kr. á þremur árum og er með neikvætt eigið fé upp á 83 m.kr. Reksturinn er borinn uppi af 59 m.kr. skuldum við tengda aðila, að stórum hluta því opinbera fé sem barst um félagasamtökin.

3. Umboðslaus stjórn og óljós ábyrgð

Úrskurður Fyrirtækjaskrár gerir aðalfund Vorstjörnunnar 2025 ógildan. Eftir stendur spurning um hver beri ábyrgð á rekstri og fjárreiðum félagsins á því tímabili sem stjórnin starfaði án lögmætrar skráningar.

4. Aðgangur er ekki umboð

Rauði þráðurinn í málinu: lögmætt vald kemur frá réttu kjöri, ekki frá skráningu, prókúru eða bankaaðgangi. Bæði tilfærsla Guðmundar og einhliða fundarboðun Védísar voru gerðar á grundvelli aðgangs sem umboð stóð ekki lengur að baki.

5. Grasrótarfé varð að húsaleigu

Bankayfirlit ársins 2023 (kafli 3.3) sýna að um 70% allra framlaga til Vorstjörnunnar fóru beint út aftur til eins fasteignafélags, að langmestu leyti sem húsaleiga og endurkræf trygging. Aðeins lítill hluti rann til þess grasrótarstarfs sem féð var ætlað.

Opnar spurningar fyrir frekari rannsókn:

Hver er heildarfjárhæð opinbers fjár sem runnið hefur til Vorstjörnunnar og Alþýðufélagsins frá 2021, og hvernig skiptist hún? Heildstæð bankayfirlit liggja fyrir vegna ársins 2023; fyrir 2022 og 2024 eru aðeins stakir frumreikningar, og fyrir 2021 finnast engin fjárhagsgögn (kafli 3.4). Vorstjarnan varð formlegur leigjandi fyrst árið 2023.
Hver á fasteignafélagið sem fékk um 70% af fé félagsins í leigu, og er það armslengdar viðskiptaaðili? Eignarhald verður ekki staðfest úr gjaldfrjálsum heimildum vegna örfélagaformsins.
Hver fer með lögmætt umboð fyrir Vorstjörnuna eftir úrskurðinn, og hvernig verður boðað til nýs lögmæts aðalfundar?
Hve stór hluti fjárins rann áfram til Samstöðvarinnar samanborið við leigu, framkvæmdir og styrki til tengdra samtaka?

10. Frumheimildir til niðurhals

Lykilskjöl málsins, til niðurhals eða skoðunar:

⬇ Ákvörðun Fyrirtækjaskrár, mál 2025070411 (PDF, 7 bls.) ↗ MÍR-dómurinn, mál E-2174/2023 (island.is) ↗ Lög nr. 17/2003 um fyrirtækjaskrá ↗ Skráning Vorstjörnunnar í fyrirtækjaskrá

Ákvörðun Fyrirtækjaskrár er frumrit sem fékkst frá málsaðila; hún er ekki birt á opinberum vef Skattsins. Önnur skjöl eru opinber.

Heimildir: Fyrirtækjaskrá og Ársreikningaskrá Skattsins (skatturinn.is), Þjóðskrá,
ársreikningar Samstöðvarinnar ehf. 2022–2024, Heimildin, Vísir, mbl.is, RÚV (2025–2026),
vef Vorstjörnunnar og tölvupóstur félagsins til félagsmanna (2026).
Skjal samið af Aðstoðarmanni, 15. júní 2026.